යොවුන් විය යනු ජීවිතයේ හැරවුම් ලක්ෂ්යයකි
මම මේ ලිපිය ලියන්නේ මගේ සායනික අත්දැකීම්වලින් මානසික පීඩනයට ගොදුරු වූ යෞවන යෞවනියන් දහස් ගණනක් මුහුණ දුන් සත්ය කථා ඇසුරෙන්. යොවුන් විය කියන්නේ පුංචි කාලේ ඉඳන් වැඩිහිටි සමාජයට ඇතුළු වන ජීවිතයේ වැදගත්ම, සංවේදීම සහ සංකීර්ණම අවධියයි. මේ කාලය තුළ ශාරීරික, මානසික සහ සමාජයීය වශයෙන් විශාල වෙනස්කම් ගණනාවක් සිදුවෙනවා. මේ වෙනස්කම්වලට සාර්ථකව මුහුණ දෙන අයට ජීවිතය සතුටින් ගත කරන්න පුළුවන්. නමුත්, ඇතැම් විට මේ වෙනස්කම් එක්ක එන අභියෝග ඔබට විශාල මානසික පීඩනයක් ගෙන එන්න පුළුවන්.
මේ ලිපියෙන් මම යොවුන් වියේදී ඇතිවන මානසික පීඩා, ඒවාට හේතු, ඒවා හඳුනා ගන්නේ කෙසේද සහ ඒ සඳහා ගත හැකි ප්රායෝගික පියවරයන් ගැන ගැඹුරින් කතා කරනවා. ඔබ හිතනවා වෙන්න ඇති, මේ ලෝකයේ කිසිම කෙනෙක් මාව තේරුම් ගන්නේ නැහැ කියලා. නමුත්, මම ඔබට සහතික වෙනවා, ඔබ කිසිසේත්ම තනිවෙලා නැහැ. මේවා සාමාන්ය තත්ත්වයන් වන අතර, ඒවාට සාර්ථකව මුහුණ දීමෙන් ඔබට වඩාත් ශක්තිමත්, සෞඛ්ය සම්පන්න වැඩිහිටියෙක් වෙන්න පුළුවන්.
මානසික පීඩනය ඇතිවීමට බලපාන ප්රධාන සාධක
1. අධ්යාපනයෙන් එන පීඩනය
අධ්යාපනය කියන්නේ අපේ ජීවිතේ පදනම. නමුත්, අද වන විට එය දැවැන්ත තරඟයක් බවට පත් වෙලා. විභාග, ඉහළ ලකුණු ලබා ගැනීමේ අභියෝගය, හොඳම විශ්ව විද්යාලයකට ඇතුළත් වීමේ බලාපොරොත්තුව වැනි දේවල් නිසා ඔබ විශාල පීඩනයකට ලක් වෙනවා. දෙමවුපියන්ගේ සහ ගුරුවරුන්ගේ ඉහළ බලාපොරොත්තු ද ඔබ මත පැටවෙන්නේ මේ අවධියේදීයි.
- විභාග සහ තරඟකාරිත්වය: ශ්රී ලංකාවේ අධ්යාපන ක්රමය තුළ අ.පො.ස. (සා.පෙළ) සහ (උ.පෙළ) වැනි විභාග ඉතා තීරණාත්මකයි. මේ විභාගවලින් ඉහළ ප්රතිඵල ලබා ගැනීමට ඇති පීඩනය බොහෝ දරුවන්ට දරාගත නොහැකි තරම්. විභාග කාලයට නින්ද නොයාම, ආහාර රුචිය අඩු වීම, අධික තෙහෙට්ටුව වැනි ශාරීරික රෝග ලක්ෂණ පවා ඇතිවීමට මෙය හේතු වෙනවා.
- දෙමවුපියන්ගේ බලාපොරොත්තු: සෑම දෙමවුපියෙක්ම කැමතියි තමන්ගේ දරුවා ජීවිතයේ සාර්ථක වෙනවා දකින්න. ඒත්, ඒ සඳහා ඔවුන් දරුවන්ට කරන බලපෑම් සමහර වෙලාවට මානසික පීඩනයක් බවට පත් වෙන්න පුළුවන්. "අම්මා කිව්වා වෛද්යවරයෙක් වෙන්න කියලා", "තාත්තා කිව්වා ඉංජිනේරුවෙක් වෙන්න කියලා" වැනි ප්රකාශවලින් ඔයාලගේ සිහින යටපත් වෙන්න පුළුවන්.
 |
| අධ්යාපනයේ පීඩනය යොවුන් වියේදී ඇතිවන ප්රධානතම මානසික පීඩාකාරී සාධකයක්. |
2. සමාජ සම්බන්ධතා සහ හුදෙකලාව
යොවුන් වියේදී අපේ ජීවිතවලට මිතුරන්ගේ බලපෑම ඉතා තදින් දැනෙනවා. නමුත්, මේ සම්බන්ධතා සියල්ලම සාර්ථක වෙන්නේ නැහැ.
- මිත්ර සබඳතා බිඳ වැටීම්: හොඳම යාලුවා එක්ක ඇතිවන ගැටුම් හෝ යාලුවන් විසින් තනි කිරීම නිසා ඇතිවන වේදනාව දරුණුයි. ඒ වගේම, සමහර වෙලාවට ඔබ වටා සිටින පිරිසට ගැලපෙන්න බැරි වීම නිසා ඔබට තනිකමක්, හුදෙකලාවක් දැනෙන්න පුළුවන්.
- ආදර සම්බන්ධතා: යොවුන් වියේ ඇතිවන ආදර සම්බන්ධතා ඉතා සංවේදීයි. මේවා බිඳී යන විට ඇතිවන මානසික පීඩනය ඉතා විශාලයි. ශ්රී ලංකාවේ තරුණ තරුණියන් අතර මෙය බරපතළ මානසික ගැටලුවක් බවට පත් වෙලා.
- සමාජ මාධ්යවල බලපෑම: සමාජ මාධ්යවලින් පෙන්වන සුන්දර ජීවිත, සතුටින් ඉන්න යාලුවන්ගේ පින්තූර දැකීමෙන් ඔබට ඔබේ ජීවිතය ගැන කලකිරීමක් ඇති වෙන්න පුළුවන්. "ඇයි මගේ ජීවිතය මෙහෙම නැත්තේ?" කියලා ඔබට හිතෙන්න පුළුවන්. නමුත්, මතක තියාගන්න, සමාජ මාධ්ය කියන්නේ ඇත්ත ජීවිතය නෙමෙයි.
 |
| සමාජ මාධ්ය නිසා ඇතිවන සංසන්දනයන් මානසික පීඩනයට හේතුවක් විය හැකියි. |
3. ශරීරයේ වෙනස්වීම් සහ අනාරක්ෂිත බව
යොවුන් වියේදී ඔබේ ශරීරයේ ඇතිවන වෙනස්කම් ගැන ඔබට ලැජ්ජාවක් හෝ අනාරක්ෂිත බවක් දැනෙන්න පුළුවන්.
- ශරීර රූපය පිළිබඳ ගැටලු: ඇතැම් විට අධික බර හෝ කෙට්ටු බව නිසා ඔබ සමාජයේ හුදෙකලා වෙන්න පුළුවන්. තවත් විටක මුහුණේ ඇතිවන කුරුලෑ වැනි දේවල් නිසා ඔබට අනාරක්ෂිත බවක් දැනෙන්න පුළුවන්. මේවා නිසා ඔබට ආත්ම විශ්වාසය නැති වෙලා, පීඩනයක් ඇති වෙන්න පුළුවන්.
- ලිංගික අනන්යතාවය පිළිබඳ ගැටලු: ඇතැම් තරුණ තරුණියන්ට තමන්ගේ ලිංගික අනන්යතාවය පිළිබඳ ගැටලු ඇතිවිය හැකියි. මේවා සමාජය තුළ පිළිගැනීමක් නොලැබෙන විට ඔවුන් විශාල මානසික පීඩනයකට ලක් වෙනවා.
මානසික පීඩනයේ රෝග ලක්ෂණ හඳුනා ගනිමු
මානසික පීඩනය හඳුනා ගැනීම ඉතා වැදගත්. පහත සඳහන් රෝග ලක්ෂණ ඔබට හෝ ඔබේ මිතුරෙකුට ඇත්නම්, ඒ ගැන අවධානය යොමු කරන්න.
හැසිරීම් රටාවේ වෙනස්කම්:
- කලින් ආසාවෙන් කළ දේවල්වලට අකමැති වීම.
- යාලුවන්ගෙන් සහ පවුලේ අයගෙන් ඈත් වීම.
- සෑම විටම කේන්ති ගැනීම, අන් අය සමඟ රණ්ඩු වීම.
- අනවශ්ය ලෙස මත්පැන් හෝ මත්ද්රව්ය භාවිතයට යොමු වීම.
චිත්තවේගී වෙනස්කම්:
- සෑම විටම දුකෙන් හෝ කලකිරීමෙන් සිටීම.
- අනාරක්ෂිත බවක් සහ බියක් දැනීම.
- කිසිම දෙයක් ගැන සතුටක් නොදැනීම.
- තමන්ටම හානි කර ගැනීමට සිතීම.
- නින්ද නොයාම හෝ අධික ලෙස නින්ද යාම.
- ආහාර රුචිය අඩුවීම හෝ අධික ලෙස ආහාර ගැනීම.
- ශරීරයේ වේදනාව, ඔලුවේ කැක්කුම වැනි රෝග ලක්ෂණ ඇතිවීම.
- නිරන්තරයෙන් දැනෙන තෙහෙට්ටුව.
මේ රෝග ලක්ෂණ ඔබට හෝ ඔබේ සමීපතම කෙනෙකුට තිබේ නම්, එය සුළු කොට තකන්න එපා. එය මානසික පීඩනයේ ලකුණක් වෙන්න පුළුවන්.
මානසික පීඩනයට මුහුණ දෙන ප්රායෝගික ක්රමවේද
මානසික පීඩනයට තනිවම මුහුණ දීම අපහසු විය හැකියි. නමුත්, මේ සඳහා අපට කළ හැකි දේවල් ගණනාවක් තිබෙනවා.
1. කතා කරන්න! (සහයෝගය පතන්න)
ඔබේ හිතේ තියෙන දේ හිරකරගෙන ඉන්න එපා. විශ්වාසවන්ත කෙනෙක් සමඟ කතා කිරීමෙන් ඔබේ සිතට ලොකු නිදහසක් දැනේවි.
- දෙමවුපියන් හෝ පවුලේ අය: ඔබව හොඳින්ම තේරුම් ගන්න පුළුවන් ඔබේ දෙමවුපියන්ටයි. ඔවුන්ට ඔබේ ගැටලු ගැන කියන්න බය වෙන්න එපා.
- මිතුරන්: සමීපතම මිතුරෙකුට ඔබේ හිතේ තියෙන දේ කියන්න. ඔවුන්ගේ අත්දැකීම් ගැන දැන ගන්න.
- ගුරුවරුන්: විශ්වාසවන්ත ගුරුවරයෙක්ට ඔබේ ගැටලු කියන්න. ඔවුන්ට ඔබව නිවැරදි මාර්ගයට යොමු කරන්න පුළුවන්.
- වෘත්තීය මනෝ උපදේශකයන්: මානසික පීඩනය තදින් බලපානවා නම්, වෘත්තීය මනෝ උපදේශකවරයෙක්ගෙන් උපකාර ලබා ගන්න. මෙය ලැජ්ජ වෙන්න ඕන දෙයක් නෙමෙයි. ඔවුන් ඔබේ රහස්යභාවය ආරක්ෂා කරමින් ඔබට නිවැරදි මඟ පෙන්වීම ලබා දේවි.
 |
| විශ්වාසවන්ත කෙනෙකු සමඟ කතා කිරීමෙන් විශාල සහනයක් ලබාගත හැකියි. |
2. ශාරීරික සෞඛ්යයට අවධානය යොමු කරන්න
මානසික සෞඛ්යය, ශාරීරික සෞඛ්යය සමඟ කෙළින්ම සම්බන්ධයි. නිරෝගී ශරීරයක නිරෝගී මනසක් පවතිනවා.
- ක්රීඩා සහ ව්යායාම: ක්රීඩාවල නිරත වීමෙන් ශරීරය සහ මනස ප්රබෝධමත් වෙනවා. දිනපතා ව්යායාම කිරීමෙන් මානසික ආතතිය අඩු වෙනවා.
- පෝෂ්යදායී ආහාර: පෝෂ්යදායී ආහාර ගැනීමෙන් ඔබේ ශාරීරික ශක්තිය වැඩි වනවා වගේම, මානසික සමබරතාවය පවත්වා ගැනීමටත් උපකාරී වෙනවා.
- ප්රමාණවත් නින්දක්: දිනකට පැය 7-8ක නින්දක් ලබා ගැනීම අත්යවශ්යයි. ප්රමාණවත් නින්දක් නොලැබීම මානසික පීඩනයට ප්රධාන හේතුවක්.
3. විනෝදාංශ සහ විවේකය
- ඔබ කැමති දේ කරන්න: ඔබ ආස කරන දේවල් වෙනුවෙන් දවසට ටිකක් වෙලාව වෙන් කරන්න. සංගීතය, චිත්ර ඇඳීම, පොත්පත් කියවීම, ගෙවතු වගාව වැනි විනෝදාංශවල නිරත වීමෙන් ඔබේ මනසට හොඳ විවේකයක් ලැබෙනවා.
- ස්වාභාවික පරිසරය සමඟ එකතු වෙන්න: ටිකක් වෙලාව එළියට ගිහින් ඇවිදින්න. මුහුදු වෙරළට, කඳුකර ප්රදේශයකට, නැතිනම් ගමක ලස්සන තැනකට ගිහින් ටිකක් විවේක ගන්න. සොබාදහම සමඟ ගත කරන කාලය ඔබේ මනසට විශාල සුවයක් ගෙන එනවා.
ශ්රී ලංකාවේ තරුණ තරුණියන්ට විශේෂයෙන් වැදගත් උපදෙස්
අපේ රටේ තරුණ තරුණියන්ට පොදුවේ බලපාන ගැටලු ගණනාවක් තිබෙනවා. ඒවාට මුහුණ දෙන ආකාරය ගැන අපි ටිකක් හිතමු.
- අනාගතය පිළිබඳ බිය: රැකියා විරහිතභාවය, ආර්ථික අස්ථාවරත්වය වැනි හේතු නිසා ඔබට අනාගතය ගැන බියක්, අවිනිශ්චිතතාවක් දැනෙන්න පුළුවන්. නමුත්, අනාගතය ගැන කලින්ම බය වෙන්නේ නැතුව, වර්තමානයේ ඔබේ දක්ෂතා දියුණු කරගන්නට උත්සාහ කරන්න.
- සමාජ සම්මතයන්ට අනුගත වීමේ පීඩනය: ශ්රී ලංකාවේ සමාජ සම්මතයන්, සංස්කෘතික සිරිත් විරිත් නිසා ඔබට යම් පීඩනයක් දැනෙන්න පුළුවන්. නමුත්, ඔබට ගැළපෙන විදිහට ජීවත් වෙන්නට උත්සාහ කරන්න.
- මනෝ උපදේශන සේවාවන්: ශ්රී ලංකාවේ රජයේ රෝහල්වල සහ පෞද්ගලික මධ්යස්ථානවල මනෝ උපදේශන සේවාවන් ලබා ගන්න පුළුවන්. ඔබට ඒ ගැන තොරතුරු දැන ගැනීමට අවශ්ය නම්, අන්තර්ජාලය තුළ හෝ සමීපතම මිතුරෙකුගෙන් ඒ ගැන විමසන්න.
අවසාන වශයෙන්: ඔබව විශ්වාස කරන්න
ජීවිතේ කියන්නේ විවිධ අත්දැකීම්වල එකතුවක්. ඔබ මුහුණ දෙන හැම ප්රශ්නයක්ම තාවකාලිකයි. අත්දැකීම්වලින් ඉගෙන ගෙන, ඉදිරියට යන්න. ඔබට අභියෝගවලට මුහුණ දීමේ ශක්තිය තියෙනවා.
මම ඔබට සහතික වෙනවා, ඔබව විශ්වාස කරන්න. අවශ්ය විටෙක උපකාර පතන්න. ඔබ නිරෝගී මානසිකත්වයකින් ජීවත් වීම වැදගත්. ඒක ලැජ්ජ වෙන්න ඕන දෙයක් නෙමෙයි.
ඔබට සුබ අනාගතයක්!